Piše: Ana Isaković

Poznato je da je Miro Glavurtić bio član grupe Mediala. Začetak grupe
desio se 1953. godine u Domu omladine, koji se nalazio na Obilićevom
vencu u Beogradu. Tadašnji studenti arhitekture, Leonid Šejka i Siniša
Vuković, nalaze zajedničke afinitete sa Urošem Toškovićem i Dadom
Đurićem i dolaze do ideje da ostvare nešto što u njihovom stvaralaštvu
može objediniti vreme i čoveka, kao prošlost i budućnost. Grupa prvi
put zajednički nastupa1958. godine.

Miro Glavurtić daje ime grupi, spajajući reči med i ala. Med označava lek i svojevrsni eliksir koji se može sintetisati kao proizvod bića sjedinjenih u jednoj ideji i radu. Ala je
aždaja a, istovremeno, simbol mraka i destrukcije. Mediala je pokušala
da spoji tradicionalne vrednosti sa savremenim tokovima. Grupa se
ugledala na umetnost renesanse i klasicizma. Svaki član Mediale spoj
klasičnog i modernog obeležio je ličnim pečatom i pružio autentično
likovno viđenje sveta. Program grupe najpotpunije je izložen u prvom
broju časopisa Mediala, koji je izašao 1959. godine. Leonid Šejka, kao
glavni teoretičar Mediale, objavljuje Traktat o slikarstvu.
Pored Šejke, središnji teoretičari Mediale bili su Glavurtić i Vuković,
čiji su se stavovi reflektovali na ideje ostalih članova grupe.

Leonid Šejka je pozivanje na renesansu tumačio time što se program
Mediale „u suštini svodi samo na jedno: napraviti dobru sliku sa svim
osobinama koje sliku čine slikom". Miro Glavurtić je pisao da će
slikarstvo Mediale „koristiti sva iskustva i sva otkrića do kojih se
došlo sa ma koje slikarske parcele ovog vremena". Prema rečima Olje
Ivanjicki, Mediala je pokret koji se širi, koji se ne može zaustaviti,
jedan pokret koji se nikada ne zaustavlja. „Samo čovekov život se
završava smrću. Pokret traje duže od čoveka, ima pokreta koji traju
vekovima. Nema smrti. Postoji samo modifikacija".

Istoričarka umetnosti Irina Subotić u svojoj knjizi Od avangarde do arkadije
(Klio, Beograd, 2000), osvrćući se na Medialu, kaže: „... bilo je,
međutim, više evokacije prošlog, muzejskog, „renesansnog", vremenom i
tradicijom prožetog slikarstva, no sinteze modernog, britkog,
oslobođenog. Njihova hermetična pojava nije bila lako raspoznatljiva u
ta vremena koja karakteriše otvaranje ka svetu, modernizacija i
duhovnog i praktičnog života, prihvatanje mnogih gotovih formula,
potrebnih ovoj sredini i zato brzo usvojenih, koja su došla kao zamena
za tek prevaziđenu dogmatsku umetnost. Svojim programom, delima i
ponašanjem, kao ‘zagovornik dugog pamćenja', Mediala je u likovnom
životu Beograda vidno odudarala od svega tada aktuelnog i slavljenog
kao moderno".

Jednom prilikom, Olja Ivanjicki je rekla kako je sada grupa Mediala
skoro postala mit i da je teško poverovati da su njeni protagonisti
hapšeni kada je Hruščov dolazio u Beograd da potpiše Beogradsku
deklaraciju. Ostali protagonisti, osim pomenutih Mire Glavurtića, Olje
Ivanjicki, Leonida Šejke, Siniše Vukovića i Dade Đurića, bili su:
Vladimir Veličković, Ljuba Popović, Uroš Tošković, Kosta Bradić, Vladan
Radovanović, Svetozar Samurović, Milovan Vidak i Milić od Mačve. U
Istorijskom muzeju Srbije, 15. decembra 2006 godine, u okviru likovne
zbirke muzeja, organizovana je izložba Trenutak sadašnji
povodom osnivanja Galerije-salona Mediale i obeležavanja
pedesetogodišnjice od osnivanja umetničke grupe Mediala. Na početku
svog rada u okviru grupe, teorije Mira Glavurtića bile su uperene
protiv stavova nastupajuće antiumetnosti. On se zalagao za poštovanje i
korišćenje dragocenog iskustva iz prošlosti. Sve njegove teorije bile
su prožete religijskom komponentom, koja je zračila jezuitskom
strogošću.

sa sajta e-novine, 1. avgust 2008.